Coronavirus

Update: Vrijdag 24 april heeft de Nationale Veiligheidsraad de exitstrategie uit de coronacrisis bepaald. Hierin is een gefaseerde heropstart van bedrijven vanaf 4 mei voorzien. Als gevolg hiervan beslist de Vlaamse overheid om haar richtlijnen voor de uitvoering van overeenkomsten in alternerende opleidingen (OAO’s, SAO’s en deeltijdse arbeidsovereenkomsten in duaal leren, DBSO en Leertijd) aan te passen vanaf maandag 4 mei.

Voor de hervatting van de uitvoering van de werkcomponent in alternerende opleidingen wordt de fasering gevolgd zoals voorzien in de heropstart van de economie.

Voorwaarden voor hervatting

Van zodra de onderneming haar activiteiten terug kan hervatten (of wanneer deze niet gestopt zijn)* én wanneer de onderneming het opportuun en mogelijk vindt om de opleiding op de werkplek opnieuw aan te vatten, mag de leerling in een alternerende opleiding opnieuw naar de werkplek op voorwaarde dat:

Voor leerlingen die hun opleiding volgen in een onderneming uit de horecasector (PC 302) stelt de sector als bijkomende voorwaarden dat de mentor het werk ook hervat en dat er in de onderneming geen tijdelijke werkloosheid meer is voor werknemers in dezelfde functie als de leerling.

Indien deze voorwaarden niet zijn vervuld, mag de leerling de werkcomponent niet hervatten.

Leerlingen die ziek zijn, die behoren tot een risicogroep of die samenleven met personen die behoren tot een risicogroep nemen contact op met de huisarts en volgen het advies van de huisarts.

Volledige of gedeeltelijke hervatting

De werkcomponent kan volledig of gedeeltelijk hervat worden. Indien nodig kan in onderling overleg tussen onderneming, opleidingsverstrekker en leerling een nieuw uurrooster opgesteld worden en/of nieuwe afspraken gemaakt worden m.b.t. het opleidingsplan. Om administratieve overlast te vermijden moeten wijzigingen aan het uurrooster of opleidingsplan momenteel niet geregistreerd worden in het digitale loket.

Vanaf maandag 18 mei kunnen de lessen op school voor enkele prioritaire groepen van leerlingen gedeeltelijk herstarten. Meer informatie over de heropstart van de lessen op school is terug te vinden op onderwijs.vlaanderen.be/nl/coronavirus.

Tijdelijke werkloosheid en leervergoeding

Ondernemingen die hun werkzaamheden (nog) niet kunnen hervatten houden voor hun leerlingen met een OAO of deeltijdse arbeidsovereenkomst (DA) nog steeds tijdelijke werkloosheid ‘overmacht coronavirus’ aan (zoals voor gewone werknemers). De onderneming is geen leervergoeding verschuldigd.

Ondernemingen die hun werkzaamheden slechts gedeeltelijk kunnen hervatten of die de leerling door de omstandigheden slechts gedeeltelijk op de werkvloer kunnen opleiden, houden voor de resterende werkdagen tijdelijke werkloosheid ‘overmacht coronavirus’ aan.

De RVA beslist of de tijdelijke werkloosheid wordt aanvaard en bijgevolg uitkeringen worden toegekend.

Overzicht impact hervatting werk- en lescomponent

Door de verschillende faseringen in de hervatting van de werk- en lescomponent zijn veel verschillende scenario’s mogelijk, elk met een eigen impact op de schorsing van de overeenkomst, tijdelijke werkloosheid, de leervergoeding, het uurrooster, en dergelijke meer. In deze overzichtstabel (versie 2 juni 2020) vind je een overzicht van de verschillende mogelijke situaties. Het overzicht wordt in de komende weken verder aangevuld als er nieuwe evoluties zijn.

Veelgestelde vragen
Welke administratie moet er gebeuren bij tijdelijke werkloosheid?

De procedure voor het invoeren van tijdelijke werkloosheid is sterk vereenvoudigd (voorlopig tot en met 30/06/2020). Alle tijdelijke werkloosheid te wijten aan het coronavirus kan beschouwd worden als tijdelijke werkloosheid wegens overmacht. In de elektronische aangifte (ASR scenario 5) moet de code 'aard van de dag' 5.4 met als reden 'coronavirus' worden vermeld. Dit kan ook als er nog door bepaalde werknemers of op bepaalde werkdagen kan worden gewerkt.

Ook voor de leerling is er een vereenvoudigd formulier voor het indienen van de uitkeringsaanvraag bij de Hulpkas voor werkloosheidsuitkeringen of vakbond.

Alle informatie kan je terugvinden via de website van de RVA. De RVA is bevoegd voor het toekennen van de tijdelijke werkloosheid.

Ook de bedragen van de overbruggingsuitkeringen zijn terug te vinden op de website van de RVA. Een leerling die samenwoont met zijn of haar ouders ontvangt bijvoorbeeld een dagvergoeding van €11,67.

Omdat door de coronacrisis de lessen geschorst zijn, heeft de RVA voor alternerende systemen uitzonderlijk de berekeningswijze voor het aantal overbruggingsuitkeringen waarop de leerling recht heeft aangepast (cf. FAQ RVA van 6 april). Hierdoor heeft de leerling bij volledige schorsing recht op 6 forfaitaire overbruggingsuitkeringen per week (wat er in de praktijk op neerkomt dat ook overbruggingsuitkeringen kunnen worden verkregen voor de lesdagen). Belangrijk hierbij is dat het ASR scenario 5 correct wordt ingevuld door de onderneming cfr. de richtlijnen FAQ RVA (p. 30-31).

Hoe lang moet de leerling al verbonden zijn door een OAO om overbruggingsuitkeringen te kunnen ontvangen?

Leerlingen met een OAO worden in alle vormen van tijdelijke werkloosheid vrijgesteld van wachttijd.

Wat als de leerling ziek is op het moment dat er tijdelijke werkloosheid wordt aangevraagd in de onderneming?

Als er tijdelijke werkloosheid is of wordt aangevraagd in de periode van ziekte is er geen gewaarborgde leervergoeding verschuldigd. Er kan ook geen overbruggingsuitkering worden bekomen. De leerling  moet zich meteen richten tot het ziekenfonds.

Wat zijn mogelijke alternatieven voor de lescomponent zolang de lessen op school volledig of gedeeltelijk opgeschort zijn?

Door de schorsing van de lescomponent zijn de mogelijke alternatieven:

  • Een vervanging van de lescomponent die thuis kan gevolgd worden, vb. online, opdrachten, enz.
  • Als de leerling gedurende een bepaalde periode niet kan worden opgeleid bij de opleidingsverstrekker (ook niet op een alternatieve wijze) maar wel bij de onderneming, kan de leerling voltijds opgeleid worden op de werkplek mits aanpassing van het uurrooster en (indien nodig) het opleidingsplan. De leervergoeding wijzigt niet.
  • Bij SAO: de leerling kan enkel voltijds naar de werkplek als het aantal uren dat de leerling op de werkplek wordt opgeleid op jaarbasis gemiddeld minder dan 20 uur per week blijft.
Mogen nieuwe overeenkomsten gesloten worden?

Er kunnen enkel nieuwe overeenkomsten worden afgesloten bij ondernemingen die aan de bovenvermelde voorwaarden voor hervatting voldoen. Uiteraard moet de onderneming zoals steeds erkend zijn voor de opleiding die de leerling op de werkplek zal volgen. Indien de onderneming nog niet erkend is, kan de erkenning zoals gebruikelijk worden aangevraagd.

Mag een leerling studentenarbeid doen als de overeenkomst (OAO/SAO) geschorst is voor tijdelijke werkloosheid ‘overmacht corona’?

Deeltijds leerplichtige leerlingen:

Een deeltijds leerplichtige leerling met een OAO/SAO mag geen studentenarbeid verrichten.

Niet-leerplichtige leerlingen:

Een leerling die niet meer leerplichtig is en opgeleid wordt met een OAO/SAO kan studentenarbeid verrichten

  • Op andere dagen dan de opleidingsdagen zoals vermeld in het uurrooster (werkplek en opleidingsverstrekker) bij een ANDERE onderneming dan deze waar hij/zij met OAO wordt opgeleid. De leerling moet bij de Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen of vakbond voorafgaandelijk navragen welke invloed deze studentenarbeid heeft op de uitbetaling van uitkeringen tijdelijke werkloosheid.
  • Op de opleidingsdagen bij een ANDERE onderneming dan deze waar hij/zij met OAO wordt opgeleid met verlies van uitkering tijdelijke werkloosheid voor de dagen waarop studentenarbeid wordt verricht. De leerling moet de dagen studentenarbeid doorgeven aan de Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen of vakbond. Anders worden mogelijk de uitkeringen toch uitbetaald en moeten ze achteraf worden terugbetaald.

Deze informatie is gebaseerd op info van FOD WASO, bevoegd in deze materie (zie vraag ‘Mogen studenten worden tewerkgesteld ook al zijn hun lessen geschorst?).

Het aantal uren studentenwerk tussen 1 april en 30 juni wordt niet aangerekend op het krediet van 475 uur studentenwerk/jaar. Meer info

Mijn leerling wordt opgeleid in een onderneming in Nederland. Mag de uitvoering van de overeenkomst vanaf 4 mei hervat worden?

De Vlaamse overheid heeft beslist om vanaf 4 mei de werkcomponent in alternerende opleidingen gefaseerd en onder voorwaarden te hervatten.

Hervatting van de werkcomponent in overeenkomsten met Nederlandse leerondernemingen is mogelijk, als de activiteiten van de onderneming tijdens de schorsing niet stopgezet werden of wanneer ze bij het einde van de schorsing terug hervat kunnen worden. Verder moet de onderneming het opportuun achten om de uitvoering van de overeenkomst te hervatten.

Gezien de Corona-maatregelen van het Nederlandse kabinet is heropstart niet mogelijk in eet- en drinkgelegenheden wegens de verplichte sluiting.

De leerling mag terug naar de werkplek op voorwaarde dat:

  • de onderneming de algemene maatregelen COVID-19 van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de vertaling ervan in de branchespecifieke protocollen toepast.
  • er zorgvuldig overleg is geweest tussen onderneming en opleidingsverstrekker, zodat kwaliteitsvolle begeleiding en een veilige werkomgeving voorzien kunnen worden.

Indien deze voorwaarden niet zijn vervuld, mag de leerling de werkcomponent niet hervatten.

Voor een vlotte grensovergang in het kader van woon-werkverkeer neemt de leerling best een attest van de werkgever mee.